Od sesji @Ketharian'a na LI w czwartej edycji warhammera, czyli od jakiegoś roku, oświeciło mnie, że czwarta edycja jest zła.

Co ciekawe, grałem wcześniej na czwartej edycji. Niedużo, bo niedużo, niedokończoną kampanię na discordzie (jakieś 5-6 sesji) oraz chwilę PBFa na LI. Wtedy nie miałem problemu z czwartą edycją, bo generalnie nie przejmowałem się mechaniką.

Ale nie o tym ten wątek. Powyższe pchnęło mnie do zapoznania się z podręcznikiem do Gurpshammera. O tej odmianie młotka słyszałem dawno, nawet miałem już pobrane materiały, które sobie leżały na dysku. Ale zainteresowanie graczy było na tyle niewielkie, że temat drzemał.

Teraz jednak jestem już po lekturze. I co mogę powiedzieć?

Gurpshammer 2.0 jest fanowskim darmowym dodatkiem. Abyście go nie musieli szukać po sieci, udostępniam wam łącze. Gurpshammer 2.0 jest przygotowany dla GURPS 4ed.

Na początek... bardzo fajnie zaczęło mi się czytać. Widzę, że podręcznik jest czymś pomiędzy pierwszą a drugą edycją, chociaż szata graficzna oparta jest na pierwszej. Ale też zostało tam wiele rzeczy fanowskich z okresu, gdy oficjalnych materiałów jeszcze było mało.

Podręcznik nie jest pozbawiony błędów edytorskich. Jest ich całkiem sporo, jak chociażby użycie bostonian zamiast bretonian czy błędne określenie położenia Kislevu na północnym-zachodzie zamiast północnym-wschodzie. Są to jednak błędy jednorazowe, których nie wyłapała korekta. Bardziej mnie bolało nazywanie stolicy krasnoludów jako Caraz-a-Carac (a nie Karaz-a-Karak) w początkowej części podręcznika.

Świat młotka jest też nieco inny. Mam ogólne wrażenie, że praktycznie wszystkie twierdze krasnoludzkie w ten czy w inny sposób upadły, a trzymają się jedynie odizolowane małe punkty oporu.

Halflingi też wydają mi się bardziej tolkienowskimi hobbitami, niż młotkowymi cwaniakami. Ale może już za dużo zapomniałem z pierwszej edycji i nie pamiętam, jak to było na początku.

Tak jak wspomniałem, fajnie mi się czytało podręcznik. Zaczyna się od krótkiej historii świata, która mimo to zawiera najważniejsze szczegóły, od Slannów, przez Nekeharę, aż po Karla Franza.

Potem następuje opis świata. I mimo, że nie jest on rozbudowany, to jednak podręcznik opisuje krainy i miasta Starego Świata: Estalię, Tilę, Kislev, Bretonię, Jałowe Krainy, Księstwa Graniczne, Złe ziemie. Wspominając o tym jak wyglądają poszczególni mieszkańcy, co jest źródłem ich dochodów, jak podchodzą do zagrożeń chaosu itd.

W sekcji tworzenia postaci ludzkich będą wzmiankowani ludzie z Albionu, Kurgani, Hungowie, Kataj, Nippon, Arabia... są to na ogół różnice kosmetyczne ale miło, gdy podręcznik, który raptem ma 150 stron (a więc połowę tego co podstawka do 4ed) wspomina o tych krainach i miejscach.

Na trzech stronach (42-44) znajdziemy też opis zakonów rycerskich, których wymieniono 14. Bardzo wygodne, że nie trzeba szukać informacji podstawowych po 14-tu podręcznikach (kamyczek do ogródka 4. edycji).

W dalszej części zaczynam odnosić wrażenie, że starano się dokończyć pisanie trochę na skróty, często robiąc kopiuj/wklej.

Generalnie, jeżeli ktoś chciałbym sam się pobawić nad próbami tworzenia postaci do GURPSa, to w zupełności wystarczy mu kilka ostatnich stron, gdzie są opisane konwersje z 1ed i 2ed na GURPSa, oraz może sekcja tworzenia postaci od strony 36. Całą resztę podręcznika można sobie odpuścić. Nadmienię, że GURPS ma darmową wersję Lite ze zbiorem podstawowych zasad.

Obecnie wgryza się w temat i mam plan, aby bo wakacjach wrócić z rekrutacją do kontynuacji sesji w Khazid Aldum.

Liczę na to, że mechanika GURPSa rozwiąże wiele problemów, z którymi się borykałem w poprzednich sesjach. M.in. problem z połączeniem bohaterów krasnoludzkich z ludzkimi (kolosalne dysproporcje w ekwipunku startowym). Jeżeli planowana rekrutacja dojdzie do skutku, to sesja będzie otwarta na ludzkich i niziołkowych bohaterów, mam też plan jak ich dołączyć.

Wydaje mi się, że mechanika GURPSa rozwiąże wiele bolączek 4ed, jak zakres stosowania wiedzy czy rzemiosła, zbyt szerokie zakresy... np. umiejętność inżyniera w gurpsie służy do projektowania, ale można ją też wykorzystać jako bazę (z modyfikatorem -4) do tworzenia rzeczy. I vice versa. Do tego inżynieria i odpowiednie rzemiosło dzielą się na zakresy. Np. osobna umiejętność jest do artylerii, osobna do mechanizmów, osobna do górnictwa, osobna do małych broni palnych itd. itp.

Oprócz tego, inżynier mający umiejętność np. inżynieria (broń palna) może też wykonywać wszystkie inne prace inżynierskie z ujemnym modyfikatorem -4. Czyli inżynier może robić szeroki zakres rzeczy nawet, jeżeli się w nich nie specjalizuje. Ale oczywiście nie będzie w nich tak dobry, jak specjalista.

Gracze też (na 4ed) często chcieli mieć umiejętności wykraczające poza standardowy schemat rozwoju. W Gurpsie to nie problem. Można zbudować sobie własną postać wedle własnego uznania. Może to być krasnolud specjalizujący się w łuku, potrafiący się wspinać, tropić i kamuflować. Może to być ludzki inżynier, który korzysta z broni palnej (w 4ed ludzki inżynier niby miał umiejętności, by z niej korzystać, tylko autorzy jakoś nie wyposażyli go w odpowiedni sprzęt).

Zabieram się do pracy, czytam, robię notatki, rozgryzam system. W tym wątku będę wrzucał moje przemyślenia, a zainteresowanych dyskusją na temat mechaniki Gurpshammera, zapraszam do używania go w tym celu.

Nauczony doświadczeniem spiszę sobie rzeczy w mój własny podręcznik. Poniżej pierwszy projekt okładki dla mojego Gladinhammera(GURPS) przygotowany przez AI.

Z przyjemnością chcielibyśmy poinformować, iż Rolltelling objął patronatem medialnym powieść Podróżnik Uziemiony aktorstwa Igora Kalety.

Jest to kontynuacja pierwszej książki Igora czyli Dziecka Podróżnika. Premiera książki planowana jest na 16.9, w formacie drukowanym oraz elektronicznym. Jako patroni zapoznaliśmy się już z kontynuacją, jeśli tylko lubicie klimat jaki roztaczał w swoich książkach Stanisław Lem (szczególnie w Powrocie z Gwiazd), a jednocześnie uważacie niektórych kontynuatorów tego nurtu za przeintelektualizowanych, serdecznie zapraszamy do zapoznania się z książkami Igora.
Po więcej informacji odsyłamy do Facebooka autora.

Cześć ekipo!

Cieszę się, że mogę powitać Was w swojej pierwszej sesji na forum Rolltelling. Nim przejdziemy do właściwej rozgrywki, opowiedzcie coś proszę o swoich postaciach dla ewentualnych czytelników z forum i podsumujcie wyniki rzutów na komplikacje, które wykonaliście przed pierwszą sesją. Możecie tu również zamieścić linki do avatarów postaci, aby zaprezentować je na forum.

Kanał ten posłuży nam za właściwą, oficjalną formę dalszej komunikacji out of character. W razie pytań moja skrzynka wciąż stoi otworem.

@marika @malahaj @kynikos @arthur-fleck

Life is about change.

Sometimes it's painful. Sometimes it's beautiful.

But most of the time, it's both.

~Lana Lang

§ 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE

1. Decyzja o korzystaniu z Forum traktowana jest jako wyrażenie zgody na bezwarunkowe przestrzeganie Regulaminu. Wyrażenie zgody czyni członka społeczności Rolltelling Użytkownikiem.
2. W przypadku aktualizacji Regulaminu i braku akceptacji nowej wersji ze strony Użytkownika przysługuje mu możliwość usunięcia konta.
3. W przestrzeni Forum wyróżnia się następujące funkcje, stanowiące części Obsługi Forum:
   Administracja - osoby odpowiednie do rozstrzygania sporów w przestrzeni Forum oraz prowadzenia inicjatyw rozwojowych, także decyzyjne w sytuacjach awaryjnych;
   Moderatorzy - osoby odpowiedzialne za czynności porządkowe na forum, a szczegółowy zakres obowiązków (charakterystyczny dla działu jeśli otrzymają opiekę) ustalany jest w ogłoszeniu o naborze; Moderator może mieć pod opieką konkretny dział forum (samodzielnie lub wspólnie). Wtedy określany w jako Opiekun Działu.
4. Na Forum mogą znajdować się treści niecenzuralne, obraźliwe i nieodpowiednie dla osób poniżej 18 roku życia. Akceptując Regulamin Forum wyrażasz na to zgodę.
5. Profil FB Rolltelling oraz forum.rolltelling.pl traktowane są jako jedna organizacja. Publikując treść na forum, wyrażasz zgodę na odnoszenie się do niej na profilu FB Rolltelling, i odwrotnie. Dotyczy to w szczególności promowania rekrutacji, ogłaszania wyników sesji, publikowania relacji z wydarzeń oraz innych treści związanych z działalnością Rolltelling jako całości.

§ 2 PRZEPISY PORZĄDKOWE

1. Rolltelling jest polskim Forum, dlatego w swoich wypowiedziach użytkownicy są zobowiązani do przestrzegania podstawowych zasad gramatyki i ortografii języka polskiego. Zamieszczane posty powinny być czytelne i zrozumiałe. Przed publikacją postów zalecane jest sprawdzenie ich przy pomocy funkcji “sprawdzania pisowni”, dostępnych zarówno w edytorach tekstów jak i w przeglądarkach internetowych.
2. Na forum obowiązują ogólnie rozumiany zasady netykiety, w szczególności:
   Całkowity zakaz używania przekleństw i wulgaryzmów w jakimkolwiek formacie (z wyjątkiem postów sesyjnych i zamieszczanych, autorskich utworów). Fragmenty czy słowa wykropkowane (***) traktowane będą jako pełna forma przekleństwa. Zakaz ten nie ogranicza się do języka polskiego.
   Nadużywanie BBCode, kodów HTML, znaków typu << >> -- : oraz kilku !!, ??, pisanie wyłącznie wielkimi literami lub pisanie innym kolorem bez wyraźnego powodu jest niedozwolone.
   Zakaz obrażania lub ośmieszania innych użytkowników Forum. Dotyczy to całej przestrzeni Forum (również PW, Discord). Warunkiem interwencji w sprawie jest zgłoszenie pokrzywdzonego
   Zabrania się pisania postów jeden po drugim w czasie krótszym niż 24 godziny. Zasada ta obowiązuje we wszystkich tematach na Forum. Przed upływem 24 godzin, należy korzystać z opcji “Edytuj”. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy ilość znaków danego odpisu w sesji przekracza maksymalną ilość znaków mieszczących się w jednym poście.
   Offtop, definiowany jako pisanie nie na temat jest zakazany. W tematach rekrutacyjnych oraz powiązanych z sesją, Moderacja forum ustala stopień akceptowalnego odejścia od tematu w porozumieniu z prowadzącym sesję, mając na uwadze ogólny porządek forum.
3. Czerwony kolor czcionki zarezerwowany jest dla Obsługi Forum.
4. Na Forum nie toleruje się żadnych przejawów działań niezgodnych z obowiązującym prawem RP i upubliczniania pornografii.
5. Zakaz umieszczania tematów dotyczących religii i polityki, o ile odnoszą się do rzeczywistości. Dyskusje takie można prowadzić wyłącznie w odniesieniu do konkretnego świata przedstawionego (np. "Sytuacja polityczna na terenach Rzeczpospolitej w XVII w. (Dzikie Pola)"; "Panteon bogów w Warhammerze" itp.). Zakaz nie dotyczy postów w sesjach oraz w dziale „Systemy i dyskusje historyczne”.
6. Na Forum nie można zamieszczać reklam innych forów oraz witryn konkurencyjnych. Dozwolone jest natomiast umieszczanie linków informacyjnych (przykładem może być odnośnik do materiałów potrzebnych do sesji / rekrutacji, artykuł czy news z sieci).
7. Zakaz celowego utrudniania i uprzykrzania innym Użytkownikom korzystania i obsługiwania Forum w formie powtarzającego się, bezzasadnego zgłaszania do Moderacji treści.
8. Zakaz ujawniania wrażliwych treści z wewnętrznych dyskusji Obsługi.
9. Użytkownik ponosi wyłączną odpowiedzialność za ewentualne naruszenie obowiązujących przepisów prawa lub dóbr osób trzecich przez zamieszczone przez niego treści.
10. W kwestiach nieuregulowanych w niniejszym regulaminie zastosowanie mają obowiązujące przepisy prawa powszechnego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej.

§ 3 KONTO UŻYTKOWNIKA

1. Zakaz używania nicków zbliżonych do już istniejących na Forum (zdrobnienia, dostawianie kropki itp.). W przypadku wątpliwości czy skarg ostateczną decyzję o tym, czy nick będzie dopuszczony, podejmuje Administracja.
2. Sygnatura może zawierać do 4 linijek i nie można w niej używać żadnej grafiki ani odnośników do innych stron, można natomiast dodawać linki wewnętrzne Rolltelling..
3. Zakaz posiadania dwóch lub więcej kont przez jedną osobę. W razie problemów technicznych z kontem należy skontaktować się z Administracją i wyjaśnić sytuację.
4. Użytkownikowi przysługuje możliwość usunięcia konta. Użytkownik wyraża zgodę na pozostawienie treści zamieszczonych przez niego na forum pod warunkiem ich anonimizacji uniemożliwiającej powiązanie ich z tym Użytkownikiem.
5. Użytkownikowi przysługuje możliwość ustawienia tytułu, wyświetlającego się w postach pod nickiem. Tytuł użytkownika musi składać się z nie więcej niż jednej linijki. Zabrania się zapisu w CAPS LOCK, który jest zarezerwowany dla Obsługi, oraz tytułów fałszywie sugerujących pełnienie funkcji w Obsłudze. Ustawienie tytułu jest przywilejem, który może być odebrany Użytkownikowi łamiącemu Regulamin.

§ 4 FUNKCJE

1. Każdy Użytkownik ma prawo do wykonywania funkcji w przestrzeni Forum. Ogłoszenia o naborze do Obsługi będą publikowane w dziale organizacyjnym forum. Składanie zgłoszeń rekrutacyjnych po odrzuceniu kandydatury przez Obsługę, możliwe jest po upływie 6 miesięcy.
   a. Członkowie Obsługi poświęcają swój wolny czas na bezinteresowną działalność na rzecz forum. Kandydaci do pełnienia funkcji powinni być w pełni świadomi, jakiego zobowiązania mają zamiar się podjąć. Jeśli życie prywatne Użytkownika notorycznie kolidowałoby z koniecznością należytego sprawowania powierzonych mu obowiązków, to nie powinien on kandydować do Obsługi Forum.
   b. Użytkownik, który więcej niż raz rezygnował z pełnionej funkcji z powodów prywatnych, będzie mógł ponownie objąć funkcję w Obsłudze tylko w wypadku zaakceptowania jego kandydatury po głosowaniu (patrz ust. 2 poniżej) trwającym 7 dni i uzyskaniu większości kwalifikowanej 75%. Analogiczne wymagania dotyczą osób wydalonych z Obsługi za uchybienia względem Regulaminu.
2. Członek Obsługi jest powoływany w głosowaniu przez całość Obsługi Forum.
3. Moderatorzy wykonują czynności porządkowe, pilnują i egzekwują przestrzeganie Regulaminu przez wszystkich Użytkowników (niezależnie od pełnionej przez Użytkownika funkcji). Te same czynności względem Moderatorów wykonuje wyłącznie Administracja w toku rozpatrywania odwołania (patrz § 5 ust. 4).
4. Administracja wykonuje czynności porządkowe, pilnuje i egzekwuje przestrzeganie Regulaminu, Wytycznych Wewnętrznych oraz wywiązywania się z obowiązków przez Moderatorów. Sytuacje naruszenia Regulaminu przez każdego innego Użytkownika Administracja zgłasza odpowiedniemu Moderatorowi.
5. Moderator może mieć dany dział forum pod opieką. Jako Opiekun Działo ma pierwszeństwo rozwiązywania spraw w nim nad innymi Moderatorami którzy nie opiekują się danym działem.

§ 5 DZIAŁANIA Moderatorów

1. Moderatorzy egzekwują przestrzeganie Regulaminu przez Użytkowników za pomocą: ostrzeżeń i/lub modyfikację bądź usunięcie postu niezgodnego z Regulaminem. Wystawiają także bany tymczasowe w konsekwencji łamania Regulaminu. Moderator może również zamknąć (tymczasowo bądź permanentnie) tematy, w których dochodzi do łamania Regulaminu.
2. Niedozwolone jest dalsze edytowanie postów zmodyfikowanych przez Moderatora.
3. Moderatorzy są zobowiązani do informowania Użytkownika o powodach modyfikacji/usunięcia posta lub wystawienia ostrzeżenia/bana. Informacja o wystawionych banach jest ogólnodostępna.
4. W przypadku gdy decyzja Moderatora w jakiejś kwestii wydaje się niesłuszna (np. przyznanie ostrzeżenia, usunięcie posta itd.), Użytkownik ma prawo odwołać się do Administracji za pośrednictwem PW do dowolnego Moderatora. Odwołanie będzie prowadzone przez Administratora będzie rozpatrywane przez całość Obsługi w drodze głosowania. Administrator za pośrednictwem PW poinformuje Użytkownika o decyzji, jaka zapadnie po rozpatrzeniu odwołania. Odwołanie od decyzji członka Obsługi przysługuje Użytkownikowi wyłącznie, jeśli jest stroną rozpatrywanej sprawy. Wymagane jest podanie uzasadnienia odwołania.

§ 6 DZIAŁANIA Administracji

1. Administracja podejmuje działania dążące do poprawy działania i rozwoju Forum. W tym celu prowadzi dialog z Użytkownikami, organizuje sondy oraz na ich podstawie podejmuje decyzje i działania w sprawach organizacyjnych i technicznych.
2. Administracja głosowaniem we własnym gronie może podjąć decyzje jedynie w sytuacji awaryjnej takiej jak: awaria techniczna trwale lub przejściowo uniemożliwiająca dostęp do Forum, sytuacje losowe pod kątem kadrowym (jak decyzja o podjęciu zastępstwa z powodu nagłego, nieprzewidzianego zniknięcia innego członka Obsługi) oraz w sytuacji wyjątkowej opisanej w regulaminie wewnętrznym Obsługi, takiej jak: podejrzenia o multikonto lub bany dłuższe niż 14 dni. Od decyzji sytuacji wyjątkowych Użytkownikowi przysługuje prawo odwołania do całości Obsługi..
3. Administracja pełni zastępstwo w sytuacji czasowej nieobecności Opiekuna Działu. Zastępstwo rozpoczyna się wyłącznie od wyrażenia takiej woli przez Opiekuna. Administracja w odpowiedzi musi wskazać Administratora odpowiedzialnego za zastępstwo (drogą dobrowolnego zgłoszenia).
4. Podjęcie czynności porządkowych względem Użytkownika przez Administrację jest możliwe w sytuacji pełnienia zastępstwa w przypadku sytuacji, gdy Dział chwilowo jest pozbawiony Opiekuna.
5. Niedozwolone jest dalsze edytowanie postów zmodyfikowanych przez Administratora.
6. W przypadku gdy decyzja Administratora w toku pełnienia zastępstwa wydaje się niesłuszna (np. przyznanie ostrzeżenia, usunięcie posta itd.), Użytkownik ma prawo odwołać się za pośrednictwem PW do Administracji w osobie dowolnego innego Administratora. Odwołanie będzie prowadzone przez Administratora a rozpatrywane przez całość Obsługi w drodze głosowania. Administrator, za pośrednictwem PW, poinformuje Użytkownika o decyzji, jaka zapadnie po rozpatrzeniu odwołania za pośrednictwem PW. Odwołanie od decyzji członka Administracji przysługuje Użytkownikowi wyłącznie jeśli jest stroną rozpatrywanej sprawy. Wymagane jest podanie uzasadnienia odwołania.
7. W sytuacji wyjątkowej Administrator ma prawo przejąć całościową pieczę nad sprawą, której instancją jest inny członek Obsługi. Sytuacje wyjątkowe oraz tryb działań wyjątkowych definiują wewnętrzne przepisy Obsługi.

§ 7 KARY

1. Użytkownik ponosi całkowitą odpowiedzialność za łamanie Regulaminu przez umieszczone treści (w tym również odnośniki do innych stron, memy, obrazki, wideo itd.).
2. Użytkownik może zostać ukarany upomnieniem, otrzymaniem ostrzeżenia lub bana (tymczasowego i stałego).
3. W konsekwencji pojedynczego przypadku złamania Regulaminu Użytkownik zostanie upomniany a jego niezgodne z Regulaminem treści zmodyfikowane/usunięte z przestrzeni Forum.
4. W przypadku świadomego, nieincydentalnego łamania Regulaminu Użytkownik otrzyma ostrzeżenie za każde złamanie punktu Regulaminu. Siła i czas ostrzeżenia zależą od ilości oraz rodzaju popełnionych względem Regulaminu wykroczeń.
5. Użytkownik po przekroczeniu 100% poziomu ostrzeżenia zostaje ukarany banem do czasu wygaśnięcia ostrzeżeń poniżej 100% poziomu ostrzeżenia w profilu użytkownika. Użytkownik w sytuacjach wyjątkowych nieprzewidzianych ogólnymi zasadami systemu ostrzeżeń, może zostać ukarany przez Administratora banem tymczasowym o długości do 14 dni ograniczającym korzystanie forum w całości, lub jego części, tj. bez dostępu do Discorda i/lub Działów pozasesyjnych. Ban tymczasowy w sytuacjach wyjątkowych dłuższy niż 14 dni musi być zatwierdzony przez większość Administracji. Od decyzji Użytkownikowi przysługuje prawo odwołania do całości Obsługi.
6. Zakładanie nowych kont po okresie nieobecności na Forum lub w czasie odbywania kary w postaci bana tymczasowego postrzegane jest jako próba obejścia Regulaminu i karane jest banem stałym.

§ 9 GŁOSOWANIA OBSŁUGI

1. Jeśli nie wskazano inaczej jako większość wymienianą w Regulaminie należy rozumieć większość zwykłą uzyskiwaną w trakcie wewnętrznego, jawnego i bezpośredniego głosowania trwającego 3 dni.
2. We wszystkich głosowaniach (w sprawach kadrowych, dyscyplinarnych, innowacyjnych i innych) decyduje zwykła większość głosów. Głosowanie odbywa się w zamkniętym dziale Obsługi i prowadzi je Przewodniczący – osoba funkcyjna zajmująca się poddawaną pod głosowanie sprawą (domyślnie: Administrator odpowiedzialny za ogłoszenie o naborze, Moderator występujący o wydłużenie kary bana tymczasowego dla Użytkownika, Administrator przedstawiający pomysł do wdrożenia w przestrzeni Forum itd.).
3. Na Przewodniczącym ciąży obowiązek publicznego przekazania wyniku głosowania w dziale organizacyjnym poprzez publikację liczbowego podsumowania głosowania.
4. Wprowadzenie zmiany do Regulaminu przeprowadza się poprzez głosowanie trwające 7 dni i uzyskaniu większości kwalifikowanej 75% całości Obsługi. Przepis obowiązuje od pierwszego dnia następnego miesiąca, lecz nie wcześniej niż 21 dni od daty uchwalenia.

§ 10 Discord

1. Na naszym Discordzie obowiązuje regulamin forum.

§ 11 ZAPISY KOŃCOWE

1. Sprawy wyjątkowe, nie objęte Regulaminem, będą rozpatrywane w drodze głosowania przez Administrację.

Nie wgrywałam wam avatarów jakbyście sami chcieli próbować jak to działa. Muagorowi i Sirionowi wgrałam, bo oni chyba przestali z nami grać, zobaczymy.

Tym razem zawitaliśmy na targach.

Z uwagi na formę nie będzie relacji z prelekcji, gdyż takich nie było. Wydarzenie skupione było w dużej mierze na kulturze mangi i anime, niemniej jednak nie brakowało stanowisk około RPG, gier wideo oraz stanowisk książkowych (wybitnie dużo moim zdaniem).

Galeria zdjęć z tego artykułu

Targi to w dużej mierze stanowiska handlowe

Zajęły one większość miejsca. Poza tym:

• strefa gier wideo
• mała scena
• miejsce na relaks
• jadłodajnie wewnętrzną oraz zewnętrzną (food tracki)

Wybrane stoiska, które przykuły moją uwagę.

Wydawnictwo Hm... oraz Nie powiem

Pracownia Vide handmade

Pracownia Hypnotyzed workshop

Sklep RGFK

Postapo Kram

Stoisko autorskie Mateusza R.M Rogalskiego

Stoisko Mama Quilla Art

Stoisko Sinister Project

Stoisko autorskie Pawła Zbroszczyka

Cosplay ( tu wstaw liczbę mnogą)

Było wiele, lecz większość nie w naszym klimacie. Niemniej jednak poniżsi Panowie zasługują na wyróżnienie.

"Podjedż bliżej tym czołgiem, aby mógł kosić ich mą szablą!"

*Ona tam jest, a jeśli nie wierzysz to jesteś dezerterem.

"Oj tam oj tam, szata nie zdobi człowieka, ważne że nie jesteś zielonoskórym."

* Ta łopatka piechoty identyfikuje się jako ząbkowana z jednej strony.

Bonus

Strefa relaksu o 10:00 rano:

Strefa relaksu chwilę później:

Ah te targi to są męczące.

"Dominion of Darkness" to RPG/strategiczna gra tekstowa, w której gracz wciela się we Władcę Ciemności w stylu Saurona, mając za cel podbicie świata. Będzie realizował swoje plany podejmując różne decyzje. Będzie budował swoją armię i wysyłają ją do bitew, snuł intrygi i podstępy, tworzył tajne siatki szpiegowskie i sekciarskie kulty, werbował agentów i dowódców oraz budował z nimi relacje, korumpował przedstawicieli Wolnych Ludów i siał między nimi niezgodę, gromadził magiczne artefakty i przeprowadzał złowieszcze rytuały.
Uwaga - jedna rozgrywka zajmuje ok. 1 godziny, ale założenie jest takie, że do gry podchodzić można kilka razy, za każdym razem podejmując inne decyzje, otrzymując inne rezultaty i odkrywając coś nowego. Jedno "przejście" ukazuje tylko niewielki fragment całości.
Wciąż rozwijam grę, dodaję nowe elementy fabuły i mechaniki. Pewnie będą ją rozwijać przez długi czas. Tym niemniej obecna wersja jest jak najbardziej grywalna.

Jest dostępna za darmo, bez konieczności ściągania czy rejestracji, tutaj: https://adeptus7.itch.io/dominion .

A jeśli wciąż uważacie, że gra nie istnieje i to jakiś scam, załączam linki do recenzji:

• [BOKC] BlancoKix (video): https://www.youtube.com/watch?v=lgNpSKToOSg

• Choice Beat (zine, page 30): https://www.flipsnack.com/choicebeat/choicebeat-issue-13/full-view.html

• Dads Game Review (podcast): https://www.dadsgamereview.com/dgr-78-dominion-of-darkness/

PS. Wyżej zalinkowałem najnowszą, stabilną wersję gry. Natomiast w tej chwili mam przygotowany jeszcze oficjalnie nieopublikowany update z kilkoma nowymi elementami - jeśli ktoś by chciał wziąć udział w testach, jest dostępny tutaj: https://adeptus7.itch.io/playtesting w przypadku natrafienia na coś, co wygląda jak bug, bardzo proszę o przesłanie printscreena (włączając w to widoczne staty - to bardzo mi pomoże w znalezieniu przyczyny).

Temat do wstawiania wyjątkowo korzystnych ofert z serwisów takich jak Steam, Epic Games Store, Humble Bundle i inne.

Na rozpoczęcie:

Dominion - Podstawka gry planszowej na Steam - bazowo jako darmoszka - Polecam!

Chivarly 2 - Epic Games Store

Pathfinder 2ed. - Bundle - Zbiór podręczników RPG do Pathfindera 2ed. na Humble Bundle. Oferta gdzieś do 05.01.26 19:00

Wrzesień, Luizjana – Florida Parishes, ok. 35 mil od Nowego Orleanu

Gorzkie łzy spłynęły po bladej twarzyczce, której dziecięcy szloch poniósł się echem między sosnami. Płytki dół - ledwie wystarczający, by złożyć w nim owinięte w koc ciało; trudno bowiem kopać przy korzeniach w twardej ziemi - stał się miejscem wiecznego spoczynku dla Lily Marsh, która zginęła śmiercią nie tyleż bohaterską, co tragiczną - a jej strata przypominała, że tragedia może nadejść w najmniej oczekiwanym momencie.
– Lily… Nie pozwoliła nam zapomnieć, że wciąż jesteśmy ludźmi. W pogoni za przetrwaniem niemal wszyscy zatraciliśmy w sobie to, co naprawdę jest ważne: człowieczeństwo. Wszyscy, ale nie ona. Oddała życie, aby nasza Ruth mogła przetrwać - a teraz my oddamy jej hołd, idąc jej śladem i dbając o tę dziewczynkę jak o własne dziecko. – stoicki głos Troya Parkera przełamał ciszę, przerywaną jedynie płaczem kilkorga zebranych. – Tęsknimy za Tobą, Lily. Niech Bóg ma Cię w swojej opiece.
Marsh nie była częścią waszej grupy od dawna. Gdy ją poznaliście, była w towarzystwie dziesięcioletniej dziewczynki - jak sama twierdziła, sieroty, którą wzięła pod opiekę - i za tę dziewczynkę, oddała własne życie. Podróżowała z Wami ledwie od miesiąca, jednak jej promienista osobowość w bardzo krótkim czasie zjednała sobie większość z Was. Teraz zostało po niej jedynie wspomnienie i powinność, by wziąć małą Ruth w opiekę i nie pozwolić poświęceniu Lily pójść na zmarnowanie.
Po dłuższej chwili modlitwy i zadumy wróciliście do swoich obowiązków. Rozbiliście obóz na pobliskiej polanie otoczonej zagajnikiem - dość daleko od autostrady, by trudno było Was dostrzec, jednocześnie relatywnie blisko, aby powrót w dalszą drogę zajął nie więcej, niż dwadzieścia minut. Zaparkowane w półkole pojazdy zwrócone ku drodze, z której przybyliście - stary, acz całkiem pojemny kamper stanowiący mobilną bazę wypadową, terenówka i jednoślad typu cruiser - tworzyły naturalne miejsce do rozpalenia ogniska i rozbicia namiotów na względnie bezpieczny, tymczasowy nocleg.
Wiedzieliście jednak, że obóz w lesie to żadne schronienie - jeśli chcieliście przetrwać, potrzebowaliście twardych czterech ścian z sufitem, których nie zmiecie byle podmuch wiatru. Mało tego - potrzebowaliście zapasów: żywności, leków, amunicji. Coś ciężkiego wisiało bowiem w powietrzu i znaków, przed którymi przestrzegała Was Hannah Collins, dawna pracownica stacji meteorologicznej, nie dało się już ignorować. Zrobiło się duszno, zwierzęta zachowywały się trochę inaczej, ciśnienie na barometrze meteorolożki stopniowo się obniżało - nawet niebo zdawało się tworzyć nieco inne formacje chmur, które kobieta potrafiła bezbłędnie odczytać. Ci, którzy wywodzili się z tych rejonów, wiedzieli, że miała rację - nadciągał olbrzymi huragan, który poniesie za sobą śmierć i zniszczenie. Waszym jedynym ratunkiem było znalezienie bezpiecznego schronu, aby przeczekać najgorsze - na co, w oczach Collins, mieliście dwa, może trzy dni, co obniżało szansę na przetrwanie, oraz i tak niskie po stracie Lily morale.
Nie mieliście skonkretyzowanego planu. Przedarcie się przez miasto w liczącej kilkanaście osób grupie, z dziećmi, starcami i kobietami w ciąży, brzmiało jak przepis na katastrofę - ale paradoksalnie to właśnie teren zurbanizowany mógłby okazać się teraz jednym z bezpieczniejszych miejsc w całym stanie, jeśli udałoby Wam się bezpiecznie przeprowadzić ocalałych między szwendaczami. W grupie brakowało też ludzi z inicjatywą - mało kto garnął się do rzucania pomysłami, nikt bowiem nie chciał brać na siebie odpowiedzialności za dalsze straty. Ktoś mógłby się zastanowić, w jaki sposób przetrwaliście tak długo…
Tymczasem słońce chyliło się ku zachodowi. Roy Kessler - chudy okularnik, główny kierowca Waszego kampera - siedział teraz na krześle przy rozkładanym stoliku, kręcił pokrętłem przenośnego radia wielopasmowego i klął pod nosem w skupieniu. Jesse Boone, dumna właścicielka wspomnianego motocyklu, wyruszyła w las w nadziei na zdobycie pożywienia i rozeznanie terenu. Theresa zajęła się w tym czasie małą Ruth, Caroline planowała przestrzeń na rozbicie obozu, a pozostali członkowie grupy w mniejszym lub większym stopniu angażowali się w prace obozowe. Słabsi zgromadzili się natomiast blisko kampera, czując względne bezpieczeństwo w obecności metalowej puszki na kółkach, gdzie mogli odpocząć i zebrać siły przed kolejną wyprawą.
Zostało niewiele czasu, by przygotować się przed zmierzchem - i wyjątkowo mało zasobów, aby starczyło dla każdego w grupie, o ile Jesse nie wróci z polowania z jakąś zdobyczą. Zapowiadał się więc pracowity wieczór i całkiem sporo zachodu, by przetrwać jedną noc więcej w świecie, w którym każda minuta może być ostatnią.

@malahaj @marika @kynikos @arthur-fleck

Pewnie każdemu z was zdarza się czasem, choć może rzadziej niż kiedyś, trafić na grę, która pochłania fabułą do tego stopnia, że po pracy człowiek tylko czeka, aż będzie mógł odpalić komputer albo konsolę i wrócić do jej świata. W erze gier multiplayer zdarza się to chyba coraz rzadziej, ale nadal trafiają się prawdziwe perełki. Czasem łatwo je zauważyć, a czasem giną gdzieś pod natłokiem premier, reklam itd. Nie każdy ma też czas, żeby regularnie czytać recenzje, przeglądać zestawienia i testować dziesiątki gier na własną rękę. Tak sobie więc pomyślałem, że założę temat. Jesteśmy raczej grupką ludzi nastawionych na dive in fabularny i wasza opinia ma pewnie dalece większe znaczenie, niż recenzenta, który odnajduje frajdę gry z innych powodów, np. dlatego, że dobrze się klika.

Jeżeli traficie na grę, która naprawdę mocno angażuje fabularnie, chętnie się o niej dowiem. Nie chodzi mi koniecznie o mechanikę, bo świetne gry zręcznościowe również mają swoje miejsce, ale umówmy się, że głębokie zanurzenie w opowieści potrafi być znacznie bardziej wyjątkowym przeżyciem. Przynajmniej przyjmijmy takie założenie na potrzeby tego tematu.

Szukam przede wszystkim gier, które wzruszają, wstrząsają, pobudzają wyobraźnię albo wywołują ten specyficzny moment, kiedy człowiek czuje, że to jest to. Dla każdego będzie to oczywiście coś innego, ale właśnie dlatego warto wymieniać się takimi odkryciami.

Sam zacznę od może trochę mniej oczywistej pozycji. Około pięciu lat temu trafiłem na The Life and Suffering of Sir Brante, które okazało się naprawdę ciekawym doświadczeniem. Niedawno dowiedziałem się, że twórcy przygotowali nową pozycje, The Life and Suffering of Prince Jerian i nie mogę się doczekać, aż się za nią zabiorę. Kiedy ją ukończę, dam znać, czy warto.

To oczywiście dość skromny przykład, bo mówimy o grze tekstowej z elementami dwuwymiarowych grafik stylizowanych na ilustracje wykonane tuszem. Z drugiej strony mamy wielkie produkcje, takie jak Baldur’s Gate 3, Until Dawn, The Last of Us, Divinity: Original Sin czy Pillars of Eternity, które podbiły serca graczy. Na takie tytuły łatwiej trafić, ale w sumie nie wiem. Może kogoś akurat ominęły te perełki? Nie ważne. Krótko mówiąc. Dawajcie znać, kiedy jakaś gra naprawdę zrobi na was ogromne wrażenie. Jestem obecnie na takim etapie życia, że mam coraz mniej czasu na samodzielne poszukiwania, dlatego bardzo docenię każdą solidną polecajkę. Być może przyda się ona nie tylko mnie, ale też innym osobom zaglądającym do tego tematu.

Wklejam wam też trailer do gry o której mówiłem, czyli The Life and Suffering of Prince Jerian. Może akurat kogoś zainteresuje.

Poniższy temat powstaje jako bardzo luźne i niezobowiązujące badanie potencjalnego zainteresowania którymś z poniższych konceptów. Same pomysły również pozostają na razie dość ogólne, ale we wszystkich zależałoby mi na grze nastawionej na odgrywanie postaci, konsekwencje ich działań oraz świat, który reaguje na to, co robią (i na który one same muszą reagować).

1. Pathfinder 2e: “Wirujące Łachmany”

Alkenstar, Miasto Smogu. “Wirujące Łachmany”, dawna pralnia robotnicza przerobiona na pub, znana z niestabilnej anomalii grawitacyjnej, od jakiegoś czasu zmaga się z nowym młodocianym gangiem oferującym lokalowi swoją “protekcję”. Jako że niebawem mają być miejscem spotkania Czerwonej Brygady, grupy zrzeszającej pracowników faktorii planujących założenie związku zawodowego, właścicielka “Łachmanów” i lokalna działaczka Adaline Thorne otwiera swój rejestr dłużników. Grupa Bohaterów Graczy zostaje wezwana do spłaty zadłużenia przez ochronę tawerny i rozwiązanie problemu powtarzających się najazdów. Konfrontacja z gangiem może jednak okazać się tylko zarzewiem problemów i, jak wiele rzeczy w Alkenstar, skończyć wybuchową reakcją łańcuchową.

Steampunkowy swashbuckler. Ton awanturniczy i czarnokomediowy: strzelaniny, pościgi po dachach, wybuchy, niestabilna magia. Konfrontacja w barze, gdzie sufit w każdej chwili może stać się podłogą, eskalująca w kaskadę komplikacji.

Mechanika: Pathfinder 2e (Remastered). Bez siatek bitewnych i skrupulatnego rozgrywania każdego działania, bardziej pisanie “kina akcji”. Szczegóły jednak do dogadania.

2. Frostpunk: “Miasto pamięta”

Nowy Londyn, 1935. Ponad trzydzieści lat od Wielkiej Burzy, około dwóch od śmierci Kapitana. Miasto przetrwało i zastąpiło autorytarne rządy czymś coraz bardziej przypominającym demokrację. Odkrycie ropy i przystosowanie Generatora rozwiązały najbardziej palący problem – produkcję ciepła. Najpoważniejsze zagrożenie stanowi obecnie nie mróz, a wewnętrzny konflikt. Zbliżające się głosowanie w Zgromadzeniu dotyczy kontrowersyjnej propozycji zniesienia immunitetu Straży, połączonej z amnestią za brutalne, choć niekiedy konieczne działania podejmowane pod dawnym reżimem. Projekt dzieli nowolondyńczyków na wrogie obozy i rozpala nastroje. Najgłośniejsi jej zwolennicy i przeciwnicy zaczynają ginąć w podejrzanych okolicznościach, a przy ich ciałach pojawia się dawne hasło oporu przeciw Kapitanowi: sic semper tyrannis. Jednocześnie znika infobroker zwany Pająkiem, rzekomo posiadający archiwum kompromitujących materiałów sięgających początków miasta. Z inicjatywy Zarządcy Reeves powołana zostaje specjalna grupa śledcza, składająca się z Bohaterów Graczy, mająca znaleźć winowajców nim kolejne morderstwa zburzą kruchy pokój Nowego Londynu.

Polityczny thriller i śledztwo w mieście, które przetrwało mroźną apokalipsę. Obecna stabilność Nowego Londynu jest niezwykle krucha, a frakcje dotąd utrzymywane w ryzach przez wynegocjowany rozejm mogą zamienić konflikt toczony na sali obrad w otwartą przemoc. Ton ponury, polityczny i przyziemny, bez wielkich scen heroicznych akcji, a nastawiony na warstwę społeczną. Czyli gra ludźmi, którzy z tego czy innego powodu próbują rozwikłać sprawę morderstw i zapobiec eskalacji.

Mechanika: jakaś. Wspierająca fikcję i narrację, więc lekka w użytku. Dodatkowo najpewniej włączyłbym w jakiejś formie wskaźniki z gier (Nadzieja, Niezadowolenie, Napięcie), na które wpływałyby Wasze akcje, ale których konkretna wartość byłaby utajniona, by symulować reakcje Nowego Londynu.

3. “Bella Ciao”

Jedna z niewielkich komun regionu Mugello w Toskanii, około 10 lat po zakończeniu drugiej wojny światowej. Wśród wzgórz, winnic, malowniczych miasteczek i starych majątków dochodzi do serii makabrycznych zabójstw. Jedną z ofiar jest siostra z miejscowego klasztoru Matki Bożej Nieskończonego Miłosierdzia. W czasie wojny klasztor udzielał schronienia ludziom uciekającym przed partyzantami oraz nadciągającymi aliantami. Niektórzy byli skruszonymi grzesznikami, inni jedynie próbowali ocalić własną skórę. Miejscowi również skrywają sekrety z czasów faszyzmu, okupacji i wojny. Krążą plotki o diable, okultystycznych rytuałach i klątwach, lecz prawda może okazać się znacznie bardziej ludzka. Być może ktoś, albo coś, wymierza zaległą sprawiedliwość.

Kryminał i folk horror w powojennej Toskanii. Fabuła skupiałaby się na śledztwie, dawnych winach, lokalnych układach, katolickim poczuciu winy oraz konflikcie pomiędzy miłosierdziem a sprawiedliwością. Ton przyziemny i realistyczny, z wyraźnym wpływem noir: piękne krajobrazy, duszne społeczności, dawne lojalności i ludzie, którzy zbyt dobrze pamiętają, kto był po której stronie. Elementy nadnaturalne pozostawałyby lekkie i niejednoznaczne, np. dzwony bijące w środku nocy, dzieci rzekomo widzące cienie w lesie, sny przypominające cudze wspomnienia. Nic, co z miejsca potwierdzałoby istnienie potworów czy magii, ale wystarczająco dużo, by podważać pewność bohaterów.

Mechanicznie najpewniej WoD albo CoD w wariancie Mortal, bez dostępu do nadnaturalnych mocy i nadnaturalnego inwentarza. Alternatywnie lekki system fiction first, podobnie jak w poprzednim koncepcie.

4. Fallout: "Przynieście mi serce Śnieżnobiałej”

Pustkowia Mojave, 2283 rok. Niecałe dwa lata po Drugiej Bitwie o Zaporę Nowe Vegas stało się lokalną potęgą dzięki zwycięstwu pana House’a i armii ulepszonych Securitronów pozostających pod jego kontrolą. Republika Nowej Kalifornii, wcześniej zmuszona do odwrotu i negocjacji z pozycji strony przegranej, ponownie kieruje uwagę na Nevadę oraz pogranicze Wielkiej Kotliny. Jej ekspansję ogranicza nie tylko restrykcyjny pakt z House’em, lecz także rosnący opór lokalnych społeczności. Szczególne miejsce na listach gończych RNK zajmuje bandytka zwana Śnieżnobiałą, oskarżana o akty terroru, ataki na patrole, sabotaż infrastruktury, rabunki oraz podburzanie mieszkańców przeciw Republice. RNK wyznacza za nią wysoką nagrodę. Żywą lub martwą.

Falloutowy western o łowcach nagród, pograniczu i legendzie, która może okazać się znacznie większa niż stojąca za nią kobieta. Co tu dużo mówić. Klimat klasycznych gier z serii oraz New Vegas. Późniejszą wersję świata rozwijaną przez Bethesdę w dużej mierze ignoruję. Mogą pojawić się drobne mrugnięcia okiem w stronę Wild Wasteland, ale bez zamieniania kampanii w ciąg przypadkowych gagów.

Mechanika: najpewniej Fallout 2d20, choć system jest dla mnie nieco zbyt mocno oparty na F4. Alternatywnie coś innego, o ile pozwoli zachować charakterystyczne elementy serii (SPECIAL, perki i traity).

5. RimWorld

Jedna z wielu dzikich planet na skraju cywilizacji. Ludzie, świnoludzie, huzarowie, osobliwe społeczności i jeszcze osobliwsze ideoligie (sic), mechanoidy oraz sztuczne inteligencje, które równie dobrze mogą być bogami. Wymiana ognia na niskiej orbicie kończy się zestrzeleniem statku. Wrak spada w pobliżu kilku kolonii, na skrawek ziemi, który jeszcze dzień wcześniej nie interesował absolutnie nikogo. W ciągu kilku godzin staje się najcenniejszym kawałkiem gruntu na kontynencie. Statek najpewniej zawiera zaawansowaną technologię, broń, komponenty albo rdzeń persony. Do wraku ruszają więc ekspedycje kolonistów, najemników, szabrowników, fanatyków i ludzi, którzy po prostu uznali, że to brzmi jak dobry pomysł. Bohaterowie Graczy należeliby do jednej z takich grup.

Sci-fi western i wyprawa po łup, polane czarnym humorem oraz absurdalnością typową dla RimWorlda. Znaczną część przygody stanowiłaby sama podróż: przeprawa przez nieprzyjazny teren, spotkania z innymi ekspedycjami i radzenie sobie z problemami w rodzaju toksycznych opadów, awarii sprzętu czy stada wyjątkowo agresywnych gryzoni. Dotarcie do wraku nie kończyłoby sprawy, bo trzeba go przecież jeszcze zbadać, uruchomić lub rozebrać, zdecydować co naprawdę warto zabrać, a następnie przewieźć zdobycz z powrotem, zanim zrobi to ktoś inny. Ton luźny i przygodowy, wyraźnie komediowy, ale nie całkowicie pozbawiony stawki. Ludzie mogą ginąć w absurdalnych okolicznościach, lecz ich kolonie nadal potrzebują żywności, lekarstw i części zamiennych.

Mechanika: jakaś lekka. Na pewno nie kobyła. Najlepiej system pozwalający szybko rozstrzygać podróż, walkę, awarie, obrażenia oraz kolejne katastrofy bez zamieniania sesji w arkusz kalkulacyjny.

6. Warhammer 40,000: Statek–widmo

Sto lat temu słynny okręt należący do jednej z Dynastii Wolnych Handlarzy zniknął w Osnowie. Od tamtej pory bywał widywany w różnych miejscach sektora Calixis oraz na granicy Ekspansji Koronusa. Nigdy nie pozostawał jednak w realnej przestrzeni wystarczająco długo, by ktokolwiek zdołał wejść na pokład. Aż do teraz.

Legendarny statek-widmo ponownie wyłania się z Osnowy i, wbrew zwyczajowi, pozostaje w Materium. Bohaterowie Graczy należą do jednej z grup wysłanych na jego pokład. Najbardziej skłaniam się ku zwykłym oportunistom albo ludziom działającym w imieniu Wolnego Handlarza; alternatywą byłaby bardziej oficjalna ekspedycja z ramienia Marynarki lub Inkwizycji.

Kosmiczny horror, eksploracja i dochodzenie prowadzone w odciętym od świata, niemożliwym miejscu. Bez bohaterstwa, Space Marinesów i strzelania do kolejnych fal potworów. Bardziej martwe korytarze, sprzeczne zegary, maszyny pamiętające ludzi zmarłych przed stuleciem oraz pytanie, czy to co spotkano w Osnowie jest wrogie – albo czy w ogóle rozumie różnicę pomiędzy człowiekiem i jego wspomnieniem. Z zastrzeżeniem, że uniwersum 40K znam raczej powierzchownie, głównie z cRPGa Rogue Trader od Owlcat, więc przed właściwą grą musiałbym jeszcze uzupełnić lore.

Mechanika: jakaś. Zdecydowanie nie jeden z oficjalnych systemów do tego settingu, ponieważ są tragiczne.

7. D&D 5e (2014): Rime of the Frostmaiden

Oficjalna (i najlepsza) kampania do piątej edycji, osadzona w dobrze znanej Dolinie Lodowego Wichru, która od dwóch lat znajduje się pod klątwą Auril. Słońce nie wschodzi, mróz nie ustępuje, jeziora zamarzają, a sytuacja pogarsza się z każdym kolejnym dekadniem. Dziesięć Miast walczy o żywność, opał i zachowanie resztek normalności.

Nie interesuje mnie jednak prowadzenie kampanii dokładnie tak, jak została napisana. Wolałbym potraktować książkę jako zbiór materiałów i stworzyć z niej luźną antologię najlepszych lokalnych przygód. Każdy kolejny rozdział skupiałby się na innym problemie jednej z osad: morderstwach związanych z ofiarami składanymi Auril, zaginionych mieszkańcach, lokalnych potworach, konfliktach pomiędzy miasteczkami, głodzie, przemycie albo odkryciu, które może zachwiać równowagą całego regionu. Nie wykluczam autorskich przygód.

Nie zakładałbym obowiązkowego rozegrania całej głównej fabuły ani ratowania Doliny przed kolejnymi apokaliptycznymi zagrożeniami. Bardziej interesuje mnie życie ludzi uwięzionych w długiej zimie i to, jak poszczególne decyzje wpływają na ludzi i relacje pomiędzy osadami.

Mechanika: D&D 5e wg zasad z 2014 roku. Nowych reguł z 2024 nie czytałem dostatecznie dokładnie i nie mam ochoty testować ich po raz pierwszy jako MG.

Sondy celowo nie dołączam do tematu, bo kliknąć z nudów może każdy. Wpisanie się w temat wymaga już nieco więcej wysiłku i pozwolę sobie poprosić o odrobinę więcej niż sam wybór numeru. Do pytania “który z tych konceptów rzeczywiście skłoniłby Was do zgłoszenia się i stworzenia postaci?” mile widziany byłby krótki komentarz:

• co najbardziej przyciąga Was w wybranym pomyśle lub pomysłach
• jaki typ postaci od razu przychodzi Wam do głowy
• co mogłoby skutecznie zniechęcić Was do udziału

Nie oczekuję rozbudowanych zgłoszeń ani deklaracji na śmierć i życie. Bardziej interesuje mnie, które z tych pomysłów wzbudzają coś więcej niż przelotne “brzmi spoko”.

W przedsprzedaży pojawił się dzisiaj kolejny sourcebook do wyczekiwanej przez wszystkich PIĄTEJ edycji WFRP. Fizyczne kopie podręcznika będą dostępne od pierwszego kwartału 2027, ale zamawiający je w przedsprzedaży otrzymują już dzisiaj wersję cyfrową.

96 stron, ładna oprawa graficzna (jak wszystkie wcześniejsze podręczniki Cubicle 7). Wrzucam poniżej spis treści oraz jedną z ilustracji na zachętę.

Edytuj ten post w celu uzupełnienia materiałów do sesji.

Niejako zainspirowany sąsiednimi tytułami, obecną dobą GenAI i prokrastynacją innych rzeczy, pomyślałem sobie że skoro omawiamy narzędzia wspomagające twórczość MG, to może warto przypomnieć o jednym z najbardziej niedocenianych: świadomym poszerzaniu własnej wiedzy. Temat powstaje na sporym spontanie i na przestrzeni kilku dni, ale postaram się trzymać względnie jednolitego formatu i luźnego podziału na kategorie. Pozycje, które tutaj się pojawią będą zwyczajnie rzeczami, które jako pierwsze przychodzą mi na myśl – czyli subiektywnie je lubię, doceniam albo uważam za interesujące. Czy będę wracać i uzupełniać temat o kolejne, tego nie wiem. Acz prokrastynować lubię, więc niewykluczone.

Lista będzie pozbawiona polskich przykładów, bo wychodzę z założenia, że są nam one raczej lepiej lub gorzej znane. Zdaję sobie jednak sprawę, że choćby wędrówka Armii Andersa doskonale pasowałaby do sekcji "Historia jest nierealistyczna!".

Jak najbardziej mam też nadzieję, że współforumowicze równie chętnie zajrzą do tego tematu i dołożą coś od siebie, jak w przypadku sąsiadujących wątków o GenAI. Pozwolę sobie jedynie poprosić, żeby ewentualne polecajki (zwłaszcza historyczne) były zweryfikowane i nie powielały popkulturowych mitów, przekłamań ani naciągnięć. Albo ja sam je zweryfikuję (możecie czuć się ostrzeżeni).

Audio/wideo

Kurzgesagt – In a Nutshell. "Krótko powiedziane" o... w zasadzie wielu przeróżnych rzeczach. Popularny kanał poruszający szeroki zakres tematów, głównie dotyczących nauki i świata, przedstawiający je w optymistyczno-nihilistycznym tonie i z przeuroczą animacją, nawet gdy tematyka danego filmu może wzbudzić kryzys egzystencjalny u odbiorcy. Dodatkowo do każdego filmu dołączają w opisie odnośnik do listy użytych źródeł i literatury uzupełniającej.

Overly Sarcastic Productions. Kanał w większości poświęcony klasycznej (acz nie tylko) literaturze oraz historii, który informacje serwuje sarkastycznie, acz nie mniej rzeczowo. Filmiki nie tylko poważne, ale też i humorystyczne, jak np. "Top 5 Kopuł" (tak, serio ). Dla tych, którzy lubią pisarski aspekt RPG, polecam ich serię Tropes Talk gdzie rozkładają rzeczone motywy, komunały, stereotypy, gatunki i klisze w swoim charakterystycznym stylu. Podobnie jak Kurzgesagt, przy materiałach historycznych zapewniają listę źródeł i dalszej literatury .

Oversimplified. Kanał, który w humorystyczny (często memiczny) i celowo uproszczony sposób przybliża głównie historyczne konflikty. Niewiele więcej tutaj mogę powiedzieć, bo ma raptem nieco ponad 30 filmików. Niemniej przyjemnie się ogląda.

Invicta. Kanał, który oferuje format dokumentalny wgryzający się głównie w historyczne konflikty zbrojne, zapewniając ich naprawdę wyczerpujące i szczegółowe omówienie. Od siebie polecam zwłaszcza serię True Size of Warfare, traktującą nie tylko o rzeczywistej skali i liczebności armii różnych epok, ale też o ich logistyce i strukturach. Dla fanów Pieśni Lodu i Ognia lub osób, które chciałyby kiedyś “realistycznie” rozegrać walkę ze smokiem, jest też krótka seria Dragon Warfare, poważnie podchodząca do tego, jak te latające gady plujące ogniem byłyby używane jako broń masowego rażenia. Na kanale można też znaleźć ulepszone plany działań z ostatniego sezonu GoT (Bitwy o Winterfell i oblężenia Królewskiej Przystani) pokazujące, jak źle przedstawione są tam bitwy i jak słabo napisana jest cała wojna (jak w wielu zresztą mediach). I, co ważne, tutaj również zapewniona jest lista użytych źródeł.

[Zdaję sobie sprawę, że powyższe kanały oferują materiały tylko w języku angielskim, który może okazać się dla niektórych przeszkodą, ale nie znam żadnego rodzimego, który mógłbym z czystym sumieniem polecić. Co najwyżej wskazać audycję Radia Katowice "O czym milczy historia?", współtworzoną przez Urszulę Pawlik, która wydaje mi się być całkiem rzetelne, ale jako że przesłuchałem może ze dwa odcinki, to bardzo mocny nacisk na "wydaje mi się”.]

Literatura

Kleopatra. Biografia, Stacy Schiff. Kleopatry nie trzeba nikomu chyba przedstawiać, nawet jeśli zna się tylko jej pop-historyczną karykaturę. Tutaj książka opowiada historię jej życia, kwestionując nieprzychylne jej rzymskie źródła, rozprawiając się z mitami i stereotypami na jej temat, oraz przedstawiając ją jako rzeczywistą władczynię bogatego królestwa, wykształconą kobietę i cwaną polityczkę, rozumiejącą wartość propagandy oraz wizerunku (nie bez przyczyny przedstawiała siebie jako Izydę). Na potrzeby szeroko pojętego RPG może zainspirować do analizy, jak historyczne (ale nie tylko) narracje traktują kobiety, jak daleko wypaczane są ich wizerunki, jak prędko sprowadza się je do uwodzicielek i jak podwójny standard traktuje te same działania, gdzie męska stanowczość to kobiece wyrachowanie. Do tego oczywiście jako inspiracja na postać władczyni, która panuje w wielokulturowym i wielowyznaniowym państwie, ale stulecia później pamięta się ją tylko jako seksowną uwodzicielkę (nawet jeśli jej drzewo genealogiczne bardziej przypomina wieniec).

Najwspanialsze miasta w dziejach świata, redagowane przez Johna Juliusa Norwicha. Ciekawa i lekka lektura, przegląd historycznych miast na przestrzeni dziejów: od owianego legendą Uruk po współczesne metropolie takie jak Szanghaj. Nie są to żadne szczegółowe omówienia ani przedstawienia ich pełnej historii, ale każdej pozycji poświęcono po kilka stron, które przybliżają dane miasto i streszczają jego znaczenie w określonym przedziale czasowym. Traktowałbym ją bardziej jako zbiór interesujących miast, który swoim treściwym przeglądem może zainspirować do zgłębienia któregoś z nich. Jest też sporo ładnych ilustracji. Na potrzeby RPG: jak miasta ewoluują, dlaczego zyskują znaczenie i w jaki sposób zapisują się w historii.

Medyceusze. Mecenasi sztuki, tyrani, kochankowie, Paul Strathern. Książka, której nie mógłbym nie polecić, jako że traktuje o moim ulubionym okresie historycznym, miejscu i rodzie. Poświęcona tytułowym Medyceuszom, omawia ich historię od skromnych początków, przez zenit ich potęgi, kończąc na śmierci Anny Marii Luizy, wraz z którą wygasła główna linia rodu. Koncentruje się głównie na samej dynastii, renesansie który sfinansowali (tak, wiem że to uproszczenie) oraz Florencji, ale poświęca też sporo tekstu szerszej polityce włoskiej, artystom którym patronowali, dwóm najważniejszym z medycejskich papieży i Katarzynie, królowej Francji. Potencjał RPG: ogromny. M.in. jak skromne początki mogą prowadzić do potęgi; szeroko pojęta polityka, oligarchia i intrygi rejonów rozdrobnionych na wiele bytów politycznych (z potężnymi sąsiadami); propaganda i budowa wizerunku; systemowe przywileje; erozja republikanizmu i konsolidacja władzy; czy jak prędko pech, beztroskie wychowanie, brak kompetencji i bezdzietność mogą doprowadzić dynastię do upadku.

Postaci historyczne

[Tutaj pozwolę sobie na krótkie, ważne przedsłowie – z racji na luźny ton tej listy, w poniższej sekcji (jak i następnej) pojawią się uproszczenia i skróty myślowe. Proszę więc nie traktować tego jak rzetelnych historycznych faktów.]

Aleksander Wielki. Kategoria historyczna nie mogłaby się obyć bez Macedończyka. Zamiast jednak skupiać się na samych podbojach, sięgnę po mniej ograne elementy jego życia i panowania, które obfitują w potencjalne inspiracje.

Aleksander odziedziczył po Filipie II świetnie zorganizowaną armię i solidne fundamenty państwa, a dzięki gruntownemu wykształceniu (jego nauczycielem był m.in. Arystoteles) startował z pozycji wyjątkowo uprzywilejowanej. Jego wielkość polegała jednak na tym, jak te przewagi wykorzystywał. Najciekawsze są dla mnie nie tyle same bitwy, ile sposób prowadzenia całych kampanii: błyskawiczne przemieszczanie wojsk, gwałtowne uderzenia obliczone na sparaliżowanie przeciwnika, działania psychologiczne oraz zdolność szybkiej adaptacji planów do sytuacji.

Jako władca kierował się przede wszystkim politycznym pragmatyzmem. Podbój Persji przedstawiał jako odwet za dawne najazdy, lecz jednocześnie próbował przejąć i przekształcić istniejące struktury imperium, zamiast po prostu je zniszczyć. Świadczyły o tym między innymi masowe zaślubiny w Suzie, włączanie Persów w struktury armii czy przejmowanie elementów perskiego ceremoniału dworskiego. Można widzieć w tym próbę stworzenia wieloetnicznego imperium, ale również zwykłą realpolitik i budowanie własnej legitymizacji jako następcy Achemenidów.

Poza tym Aleksander zdawał się doskonale rozumieć wartość propagandy i świadomego budowania własnego mitu. Z czasem wokół jego pochodzenia zaczęła narastać narracja o boskim synostwie, której nie tylko nie tłumił, lecz coraz chętniej używał do wzmacniania własnego wizerunku (zwłaszcza po wizycie u wyroczni w Siwie). Podobną rolę odgrywał epizod z węzłem gordyjskim. Gdy we Frygii usłyszał przepowiednię, wedle której ten, kto rozwiąże węzeł zapanuje nad Azją, postanowił się z nim zmierzyć. Według najbardziej znanej wersji zwyczajnie przeciął go mieczem; według innej wyjął po prostu dyszel (no ale miecz jest znacznie bardziej dramatyczny :p). Wraz z Hefajstionem z kolei świadomie wpisywali również własną relację w mit Achillesa i Patroklesa. Podczas wizyty w Troi Aleksander oddał hołd Achillesowi, a Hefajstion Patroklesowi, publicznie ustanawiając bardzo czytelną analogię między obiema parami wojowników.

Tutaj zręcznie przejdę do relacji Aleksandra z Hefajstionem, której dokładnego charakteru nie sposób dziś rozstrzygnąć. Dla mnie wymowne jest jednak, że o najbliższym Towarzyszu jako człowieku wiemy zaskakująco mało, a najwięcej o ogromie rozpaczy, w jaką jego śmierć wpędziła Macedończyka. Egzekucja lekarza była tylko początkiem, sam Aleksander przez trzy dni odmawiał jedzenia, zaniedbał się i zarządził publiczną żałobę oraz zorganizował mu absurdalnie kosztowny pogrzeb (który dzisiaj kosztowałby miliardy). O ile przekazy różnią się co do szczegółów, co zaznaczał Arrian, to jednak skala żałoby i towarzyszących jej gestów była skrajna nawet wg ówczesnych standardów. Aleksander ścina własne włosy (jak Achilles po śmierci Patroklesa); zabrania muzyki; zarządza ścięcie końskich grzyw i ogonów oraz wygaszenie świętych perskich ogni, co tradycyjnie czyniono tylko po śmierci króla; wysyła posłańców do wyroczni w Siwie z pytaniem czy Hefajstion może być czczony jako bóg (która odpowiada że nie, ale jako heros już jak najbardziej); rozpoczyna kampanię przeciw Kossejczykom; buduje monumentalny stos pogrzebowy zdobiony złotem i nadal planuje dalsze gesty ku pamięci Hefajstiona aż do momentu swojej śmierci (świątynie, uroczystości, itp.). Nota bene, sam umiera niespełna rok później w Babilonie. Więc “bliscy przyjaciele” to dla mnie osobiście dosyć zabawna interpretacja ich więzi. ;P

Cała wielkość Aleksandra nie zmienia jednak faktu, że jego podboje oznaczały również masakry, sprzedaż ludności w niewolę i brutalne represje wobec stawiających opór miast, czego najbardziej znanymi przykładami są Teby i Tyr. Popularna legenda znacznie chętniej pamięta o militarnym geniuszu niż o cenie, jaką płacili podbici.

Tutaj pozwolę sobie na mini-rant i wspomnę o stronniczości źródeł. Większość zachowanych narracji patrzy na konflikt z grecko-macedońskiej, a później grecko-rzymskiej perspektywy, przez co obraz Persów bywa mocno zniekształcony. Popkultura ma irytujący zwyczaj przedstawiania Dariusza jako tchórza tylko dlatego, że opuszczał pole bitwy, zupełnie ignorując fakt, że przetrwał perskie intrygi dworskie, objął władzę nad ogromnym imperium, manewrem pod Issos zaskoczył Aleksandra, a pod Gaugamelą wyciągnął nauczkę z poprzedniej porażki i przygotował pole bitwy tak, by wykorzystać własne atuty. Gdyby Macedończyk nie wygrał, o Dariuszu mówilibyśmy dziś zupełnie inaczej. (Poza tym Persja pod wieloma względami przewyższała ówczesne państwa greckie, ale to już zupełnie inna historyczna puszka Pandory.)

Potencjał RPG: przeogromny. Po prostu poczytajcie o Aleksandrze poza samymi podbojami. Świadoma autokreacja, propaganda, wieloetniczne imperium, polityczne małżeństwa, konflikty z własnymi ludźmi, obsesyjna żałoba i coraz śmielsze budowanie własnej boskości. Materiału pod korek i więcej.

[Niestety poległem w starciu z Macedończykiem i mój format jednego akapitu na każdą pozycję zmienił się w półtorej strony poświęconej wyłącznie jemu. Wińcie jego, nie mnie; nie da się go zredukować do pojedynczego punktu na liście.]

Teodora bizantyjska. Równie dobrze mogła znaleźć się w następnej kategorii, ale narracyjnie lepiej figuruje po Aleksandrze. Święta Kościoła prawosławnego oraz Kościołów orientalnych, a przy tym niesprawiedliwie znana głównie jako “żona Justyniana I”. Córka tresera niedźwiedzi w hipodromie w Konstantynopolu, później aktorka sceny teatralnej. Najpewniej utrzymanka bizantyjskich bogaczy, która odwiedziła Cyrenajkę i Aleksandrię, gdzie nawiązała kontakty z monofizytami, a po powrocie do Konstantynopola poznała Justyniana. Miłość przyszłego cesarza skłoniła go do przekonania Justyna do zmiany prawa, by mógł ją poślubić, a gdy odziedziczył tron, praktycznie zrównał ją ze sobą w ceremoniale dworskim (arystokraci musieli np. całować jej stopy). Sama Teodora współrządziła Cesarstwem, nie tylko wspierając męża, lecz także prowadząc samodzielną politykę: wpływając na reformy prawa, zwalczając stręczycielstwo i przymusową prostytucję, rozszerzając ochronę prawną kobiet oraz działając na rzecz ochrony monofizytów i poprawy ich pozycji wobec wyznawców doktryny chalcedońskiej. Podczas powstania Nika odmówiła ucieczki z Konstantynopola i nawet Prokopiusz, który jej wprost nienawidził, przypisał jej słowa, że “purpura cesarska jest najwspanialszym całunem”. Z własnych środków wspierała też kobiety z nizin społecznych i założyła dla byłych prostytutek klasztor Metanoia. Obaliła jednego papieża i wyniosła w jego miejsce drugiego. Co najciekawsze, podczas epidemii dżumy i choroby Justyniana zastąpiła go u rządów, konsekwentnie kontynuując jego politykę odnowy cesarstwa na Zachodzie, mimo że wiązała się z prześladowaniami monofizytów (których sama chroniła).

Potencjał RPG: kobieta u władzy, droga od zera do cesarskiego dworu, samodzielna polityka i realny wpływ na prawo wbrew społecznym ograniczeniom. Reformy poprawiające położenie kobiet, walka z przymusową prostytucją, ochrona prześladowanej mniejszości religijnej oraz napięcie między osobistymi przekonaniami a racją stanu. Wokeizm na stulecia przed narodzinami tego terminu. Do tego klasyczny motyw demonizacji wpływowej kobiety (jakże częsty w historii i fikcji).

Alan Turing. Imię zapewne znane, kojarzone z pewnym testem i maszyną. Angielski matematyk, logik, kryptoanalityk i pionier informatyki; ateista i racjonalista. Przede wszystkim znany ze swojej pracy w Bletchley Park, gdzie podczas wojny odegrał kluczową rolę w łamaniu szyfrów Enigmy, rozwijając wcześniejsze osiągnięcia polskich kryptologów. Po wojnie opracował projekt ACE, jeden z pierwszych praktycznych projektów komputera z programem przechowywanym w pamięci. Matematyczny geniusz, który nie tylko przyczynił się do złamania Enigmy, ale również położył fundamenty pod rozwój informatyki i sztucznej inteligencji. Za zasługi wojenne otrzymał Order Imperium Brytyjskiego, więc nawet rząd docenił jego wkład w tzw. war effort. Po wojnie Wielka Brytania doceniła jego osiągnięcia jeszcze bardziej, wytaczając mu proces za homoseksualizm i skazując go na chemiczną kastrację. Pozbawiono go prawa do dalszej pracy dla wywiadu i traktowano jako zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa, które niedawno sam pomagał ratować. Dwa lata później zmarł w wieku 41 lat, a jego śmierć uznano za samobójstwo. Rząd brytyjski oficjalnie przeprosił za jego traktowanie dopiero w 2009 roku, a pośmiertnego ułaskawienia udzielono mu w 2013 (sześć dekad za późno).

Jakby tego było mało, film z Cumberbatchem przedstawił Turinga jako nieznośnego geniusza-dupka, czemu przeczą wspomnienia osób, które znały go osobiście. Był ekscentryczny, owszem, ale również przyjazny, uprzejmy, dowcipny i chętnie objaśniał innym swoje pomysły.

Potencjał RPG: geniusz prowadzący tajną wojnę zza biurka; bohater, którego największe zasługi pozostają utajnione; państwo ceniące człowieka tylko tak długo, jak pozostaje użyteczny, a później niszczące go za jego tożsamość. Konflikt lojalności wobec kraju z wiedzą, że ten sam kraj uważa twoje istnienie za zbrodnię. Do tego wymazywanie zasług, państwowa hipokryzja oraz kontrast między rzeczywistym człowiekiem a utartym popkulturowym stereotypem geniusza-dupka.

[Interesujące postaci historyczne mógłbym mnożyć bez końca, bo historia jest moją pasją, ale na razie ograniczę się do tej trójki.]

“Historia jest nierealistyczna!”

[Disclaimer z poprzedniej sekcji obowiązuje również tutaj.]

Hypatia. Aleksandryjska uczona neoplatońska, męczennica nauki, łączona z konstruowaniem i udoskonalaniem astrolabiów oraz rodzaju areometru. Pracowała nad komentarzami i wydaniami traktatów naukowych, działała na polu matematyki, astronomii i filozofii. Utworzyła wokół siebie oddaną wspólnotę uczonych dążącą do wiedzy i zrozumienia natury rzeczywistości; wymagała od siebie i uczniów wysiłku oraz wyrzeczeń na rzecz nauki, a pomimo elitarnego charakteru własnego kręgu publicznie wykładała matematykę i astronomię. Odznaczała się otwartym spojrzeniem, ucząc ludzi różnych wyznań i pochodzenia, niezależnie od ich światopoglądów. W Aleksandrii uznawano ją za autorytet moralny i naukowy; ceniono ją za wiedzę, intelekt i samą osobowość. Hypatia pozostała poganką, lecz była niejako ikoną miasta i cieszyła się powszechnym szacunkiem. Za episkopatu Cyryla, uwikłanego w konflikt polityczny z prefektem Orestesem, przeciw Hypatii zaczęła jednak narastać nagonka. Przedstawiano ją jako osobę uniemożliwiającą pogodzenie obu mężczyzn, aż wreszcie chrześcijański tłum pod wodzą lektora Piotra porwał ją i brutalnie zamordował. Oczywiście przy okazji demonizowano ją (całkiem dosłownie), w późniejszych przekazach oskarżając o czary i konszachty z diabłem. #neverforget

Potencjał RPG: nauka ponad podziałami, kobieta nauki, uczona jako moralny autorytet i ikona społeczeństwa. Wspólnota przekraczająca granice religijne oraz intelektualistka wciągnięta w konflikt między władzą świecką i kościelną. Nagonka zmieniająca szanowaną nauczycielkę w politycznie użytecznego wroga, przemoc ideologicznego tłumu i pośmiertna walka o jej pamięć.

Jeanne de Clisson. Znana też jako Lwica z Bretanii, francusko-bretońska arystokratka. Po tym, jak Filip VI skazał jej męża na śmierć za zdradę stanu, uniknęła najpierw aresztu, poprzysięgła zemstę, spieniężyła dostępny majątek, zebrała niewielką armię i rozpoczęła kampanię przeciwko francuskim siłom w Bretanii. Później została piratką na czele Czarnej Floty (tak naprawdę zaledwie kilku uzbrojonych statków handlowych), rzekomo nazywając okręt flagowy Moją Zemstą i atakując okręty królewskie. Według legendy zawsze zostawiała przynajmniej jednego marynarza przy życiu, by ktoś mógł opowiadać o jej czynach.

Potencjał RPG: woman in a male-dominated field. Poza tym zemsta jako pełnoprawna kampania, arystokratka porzucająca życie możnej pani na rzecz prywatnej wojny, budowanie własnej legendy jako broni psychologicznej oraz płynna granica między korsarstwem, piractwem i regularnym konfliktem.

Erfurter Latrinensturz. Historycznie przyjęło się mówić o “katastrofie budowlanej” na to wydarzenie w Erfurcie, co jest uroczym eufemizmem, chociaż niebezpodstawnym. Hoftag zwołany przez Henryka VI w siedzibie erfurckiej kapituły został nagle przerwany zawaleniem się podłogi, przeciążonej liczbą zebranych i najpewniej przegniłej. Parter również się załamał, przez co ludzie spadali do… nazwijmy rzeczy po imieniu, szamba. Katastrofa zebrała spore żniwo; część zebranych możnych zwyczajnie utopiła się w wiadomo czym, a część zmarła w wyniku obrażeń odniesionych przez spadające elementy architektury.

Potencjał RPG: absurdalny wypadek przerywający poważne spotkanie polityczne i w jednej chwili zmieniający układ sił. Oraz, rzecz jasna, szlachta dosłownie tonąca w szambie.

Chevalier/Chevalière d’Éon. Francuski dyplomata, szpieg, żołnierz i szermierz, a przy okazji jedna z najbardziej zagadkowych postaci XVIII wieku. Jako agent tajnej siatki Ludwika XV prowadził działania wywiadowcze w Rosji i Anglii, walczył jako kapitan dragonów w wojnie siedmioletniej i uczestniczył w negocjacjach kończących konflikt. Po konflikcie z francuskim ambasadorem opublikował część tajnej korespondencji, zachowując jednak najbardziej kompromitujące dokumenty jako polisę przeciw własnemu rządowi. W Londynie pytanie czy d’Éon jest kobietą, czy mężczyzną, stało się nawet przedmiotem publicznych zakładów. W ramach ugody z francuską monarchią d’Éon została formalnie uznana za kobietę i zobowiązana do noszenia kobiecego stroju, a od końca 1777 roku aż do śmierci żyła jako Chevalière d’Éon (choć nadal chciała służyć w wojsku). Proponowała nawet wystawienie kobiecego oddziału i występowała publicznie jako ceniona szermierka. Dopiero oględziny ciała po jej śmierci ujawniły męską anatomię, nie rozstrzygając jednak pytań o jej tożsamość, motywacje ani stosunek do własnej płci.

Potencjał RPG: szpieg posiadający tajemnice groźniejsze od broni; konflikt z własnym państwem i kompromitujące dokumenty jako polisa na życie; świadome budowanie publicznego mitu; płeć, strój i reputacja jako narzędzia polityczne. Do tego postać, której tożsamość fascynowała ówczesną opinię publiczną, ale której nadal nie da się wygodnie zamknąć w jednej współczesnej kategorii. Oraz przełamywanie norm płciowych epoki nie na marginesie społeczeństwa, lecz w samym środku dyplomacji, wojska i wielkiej polityki.

Rzeź Béziers. Krwawy epizod krucjaty albigeńskiej, wymierzonej głównie przeciwko katarom. Chrześcijanie wybijający innych chrześcijan, miasto odmawiające wydania “heretyków”, oblężenie chaotycznie zmieniające się w rzeź. Początkowy, niekoordynowany przez nikogo szturm ciurów obozowych doprowadził do licznych morderstw, również w kościołach, gdzie zabijano kobiety, dzieci, a nawet kapłanów odprawiających mszę. Ludzi mordowano w domach, które następnie podpalano, podczas gdy główne siły ze sporym opóźnieniem wkroczyły do miasta. Nawet wtedy rycerstwo zajęło się jednak przede wszystkim odbieraniem napastnikom zdobytych łupów. Rozwścieczeni ciurowie odpowiedzieli podpalaniem zabudowań, niszcząc przy okazji znaczną część miasta. Szturm, pożar i rzeź zebrały według relacji papieskiego legata około 20 tysięcy ofiar (co, warto nadmienić, nazwał też wprost karą boską). Część zamków i miast poddała się po tym zdarzeniu. Tutaj można kojarzyć słynne “zabijcie wszystkich, Bóg rozpozna swoich”, przypisywane papieskiemu legatowi, ale autentyczność tych słów jest wątpliwa. Nawet jeśli doskonale opisują przebieg rzezi.

Jako ciekawostka: mimo skali wydarzeń ich upamiętnienie w miejscach samej rzezi jest raczej skromne i sprowadza się głównie do skromnych tabliczek.

Potencjał RPG: rzeczywistość gorsza od grimdarku. Religijna hipokryzja, krucjata wymierzona w heretyków mordująca również innych chrześcijan, masakra wymykająca się spod kontroli oraz akt terroru, który “motywuje” miasta i warownie do kapitulacji.

Jako Rolltelling chcielibyśmy serdecznie zaprosić na Wakacyjne Targi Fantastyki, skrócony opis wydarzenia znajduje się poniżej. Nie zabrakanie też tam naszego przedstawiciela

Słońce, lato, fantastyka! Wpadajcie na Wakacyjne Targi Fantastyki i zanurzcie się w świat magii, popkultury, rękodzieła, cosplayu i gier. Na tym fantastycznym wydarzeniu czeka na Was prawie 300 stoisk wystawców z całej Polski – z unikalnymi produktami, ręcznie robioną biżuterią, ilustracjami, ubraniami, książkami, planszówkami, kosmetykami i gadżetami, które trudno będzie znaleźć gdziekolwiek indziej.
Targi Fantastyki to znacznie więcej niż zakupy. Przygotowaliśmy dla Was wiele wyjątkowych stref i atrakcji, dzięki którym każdy znajdzie coś dla siebie. Spróbujecie swoich sił w grach, spotkacie inspirujących twórców i spędzicie czas w niepowtarzalnej atmosferze. Niezależnie od tego, czy odwiedzacie nas po raz pierwszy, czy jesteście z nami od lat – czeka na Was dzień pełen dobrej zabawy i fantastycznych wspomnień.
️ Strefa Wystawców
To właśnie tutaj czeka na Was kilkaset stoisk Fantastycznych Wystawców z całej Polski. Znajdziecie u nich unikatowe rękodzieło, książki, gry, biżuterię, gadżety, ubrania i mnóstwo rzeczy, których nie spotkacie w zwykłych sklepach. To idealne miejsce, żeby znaleźć coś dla siebie lub upolować wyjątkowy prezent.
Strefa Cosplay
Strefa Cosplay to miejsce stworzone z myślą o wszystkich miłośnikach cosplayu – zarówno tych, którzy stawiają pierwsze kroki, jak i doświadczonych twórców. Czekają na Was prelekcje, spotkania typu meet & greet ze znanymi cosplayerami oraz przestrzeń do rozmów, wymiany doświadczeń i wspólnych zdjęć. Dodatkowo przygotowaliśmy przebieralnie oraz strefę do poprawek makijażu, abyście przez cały dzień mogli prezentować się dokładnie tak, jak sobie wymarzyliście.
Strefa Gamingowa by CFA Gaming
Lubicie gry i zdrową rywalizację? W Strefie Gamingowej czekają na Was turnieje, swobodne rozgrywki oraz profesjonalne stanowiska z grami, symulatorami wyścigów i nowościami ze świata gamingu. To miejsce, w którym każdy znajdzie coś dla siebie – niezależnie od tego, czy walczy o zwycięstwo, czy po prostu chce dobrze się bawić. Organizator Strefy: https://cfa.gg/
Strefa Disney Lorcana i Gamesroom by Ravensburger
Odkryj świat Disney Lorcana i poznaj jedną z najpopularniejszych kolekcjonerskich gier karcianych ostatnich lat. Spróbuj swoich sił przy planszówkach, naucz się zasad nowych gier i spędź czas przy wspólnej rozgrywce. To świetna strefa zarówno dla początkujących, jak i doświadczonych graczy.
Strefa Gastronomiczna
Po zakupach i atrakcjach przyjdzie czas na chwilę odpoczynku. W Strefie Gastronomicznej czekać będą smaczne przekąski, napoje i dania, które dodadzą energii na dalsze zwiedzanie. To idealne miejsce na krótką przerwę przed kolejnymi fantastycznymi odkryciami.
Strefa Mahjong
Chcecie nauczyć się czegoś nowego? W Strefie Mahjong poznacie zasady japońskiego riichi mahjonga i rozegracie swoje pierwsze partie pod okiem doświadczonych graczy. Niezależnie od tego, czy to Wasz pierwszy raz, czy macie już za sobą wiele rozgrywek – gwarantujemy, że ta strefa wciągnie Was na długie godziny! Organizator Strefy: https://mahjongkaszebe.pl
🧜‍️ Strefa Syrenek
Marzyliście kiedyś o tym, żeby zostać syreną? Tutaj będziecie mogli przymierzyć syreni ogon, wykonać wyjątkową metamorfozę i zrobić pamiątkowe zdjęcie w bajkowej scenerii. To niezwykła atrakcja, która pozwoli choć na chwilę przenieść się do podwodnego świata. Organizator Strefy: www.szczecinskiesyrenki.pl
Strefa Foto
Nie zapomnijcie zabrać ze sobą pamiątek z Targów! W Strefie Foto czekać będzie wyjątkowa, wakacyjna ścianka foto oraz darmowa fotobudka. To idealne miejsce na wspólne fotografie z przyjaciółmi i cosplayerami!
Na Wakacyjnych Targach Fantastyki nie zabraknie też fotostudia od MLC Cosplay Foto, w którym zupełnie za darmo zrobicie profesjonalną sesję zdjęciową ze swoim strojem!
️ Strefa Retro
Powrót do czasów klasycznych konsol i kultowych gier gwarantowany! W Strefie Retro będziecie mogli przypomnieć sobie tytuły, na których wychowały się całe pokolenia graczy, albo odkryć je po raz pierwszy. Nostalgia i dobra zabawa gwarantowane.
️ Strefa Automatów Arcade
Przenieście się do czasów klasycznych salonów gier i poczujcie klimat kultowych automatów arcade. Czekają na Was legendarne tytuły, zręcznościowe wyzwania i mnóstwo dobrej zabawy – zarówno dla tych, którzy pamiętają złotą erę automatów, jak i dla osób, które dopiero chcą je odkryć. Sprawdźcie swoje umiejętności, pobijcie rekordy i przekonajcie się, że klasyczne gry wciąż potrafią dostarczyć mnóstwo emocji. Organizator Strefy: https://joystick.com.pl/

Strefa Drużyny Odkrywców
Usiądź do stołu i przeżyj swoją pierwszą (lub kolejną) sesję RPG prowadzoną przez doświadczonych Mistrzów Gry albo odkryj świat malowania figurek podczas specjalnie przygotowanych warsztatów. To miejsce pełne kreatywności, wyobraźni i dobrej zabawy, gdzie możesz spróbować czegoś nowego i spędzić czas z innymi pasjonatami. Co najważniejsze – cały dochód ze strefy zostanie przeznaczony na organizację wyjazdów dla dzieci z rodzinnych domów dziecka.

Strona wydarzenia

(obrazek ilustracyjny znaleziony w sieci)

AI w ilustratorskiej służbie MG i sesji

Moje doświadczenia ze Sztuczną Inteligencją wspomagającą graficznie sesje PBF nie są imponujące, bo dopiero od niedawna stałem się wielkim fanem tego narzędzia do celów ilustrowania sesji, ale coraz bardziej uświadamiam sobie jego potencjał i chętnie poczytałbym o rekomendacjach innych userów bądź rzucił okiem na ich ilustracje. Sam korzystam z Groka w wersji bezpłatnej, ale wiem o GPTChat i słyszałem co nieco o Midjourney. Z jakimi innymi generatorami grafik mieliście już okazję pracować, co możecie o nich powiedzieć, jakimi skryptami chcielibyście się podzielić?

Ja na początek chciałbym się pochwalić przykładem, który może nie jest złożonym projektem, ale który zajął tylko chwilę, a sprawił mi sporo frajdy i zachęcił do dalszego eksperymentowania z AI. W sesji Cyberpunka 2077 @Grek zaopatrzył swojego bohatera w poniższy awatar:

Wykorzystując Groka do najprostszej obróbki z użyciem skryptów CP 2077, dark alley, cyberpunk-style clothes, ripperdoc armchair etc pozwoliłem programowi wygenerować następujące obrazki dopasowane później do potrzeb narracji w sesji:

Wiem, że @pan-elf stworzył zgrabną ilustrację AI do sesji Gruzy Przeszłości, może zechciałby się nią tutaj podzielić wraz z krótkim komentarzem, radą, rekomendacją narzędzia?

Ktoś inny dołączy do rozmowy?

Edytuj ten post w celu uzupełnienia materiałów do sesji.

Hej, hej wszystkim!

Myślę trochę przyszłościowo nad założeniem sesji na forum, która klimatem bazowałaby częściowo na serialu „Stamtąd”. Pomysł chodzi mi po głowie szczególnie po zakończeniu nowego sezonu, bo jestem dużym fanem, a oczekiwanie na dalszy ciąg chętnie umiliłbym sobie czymś w podobnym duchu. Zresztą kiedyś przy zakończeniu podobnych seriali też nosiłem się z podobnym pomysłem.

Nie chodziłoby jednak o prostą adaptację serialu, tylko raczej o uchwycenie jego klimatu. Chodzi mi głównie o sprawy takie jak zamknięta społeczność nie mogąca opuścić jakiegoś tajemniczego miejsca, miejsce rządzące się dziwnymi zjawiskami i zasadami, tajemnica świata odkrywana kawałek po kawałku, poczucie zagrożenia itd.

Pomysł miałem kiedyś kiełkujący. Inspiracyjnie blisko byłoby mi do klimatów, które kiedyś chodziły mi po głowie po oglądnięciu „Stranger Things”, „The Society” (nie wiem, czy ktoś zna bo był tylko jeden sezon w 2019 roku), a nawet do czegoś w rodzaju średniowiecznego już „The Lost”. Książkowo fajne było "Wayward Pines". Wszystkie miały coś wspólnego. Jedną większą tajemnice świata lub izolacji (oprócz "Stranger Things" z wyłączeniem ostatnich sezonów, gdzie faktycznie ich izolowało wojsko, choć to oczywiście było mało tajemnicze), ale zaplanowana z góry i możliwa do odkrycia w trakcie sesji. Jednocześnie nie ciągnięta w nieskończoność.

Na ten moment wyobrażam sobie to jako jedną dłuższą, zamkniętą sesję, pewnie do rozegrania w kilka miesięcy. Strzelając po swoim doświadczeniu, coś w okolicach ośmiu miesięcy wydaje mi się realne, choć wiadomo, zawsze może się przedłużyć.

System nie jest jeszcze wybrany. Ponieważ dobrze znam Zew Cthulhu, naturalnie jakoś dobieram sobie w głowie pomysły z tej pułki, bo stosunkowo można łatwo wpleść jakiegoś przedwiecznego w coś pokręconego. Była nawet teoria w "Stamtąd" o Królu w Żółci, czyli Hasturze, ale to tylko fanowska teoria. Widzę jednak fajne przełożenie i możliwości. Jednocześnie myślę o czymś w nowoczesnym ujęciu, może lata 80., 90. Nie zamykam się jednak na inne systemy, więc jeśli ktoś zna mechanikę, która dobrze wspierałaby złożenia mojego pomysłu, chętnie posłucham.

Nie mam też jeszcze zamkniętego miejsca akcji. Serialowo najłatwiej byłoby pójść w Amerykę albo Anglię, ale rozważam też Polskę. Zagranicznie byłoby mi pewnie trochę łatwiej prowadzić pewne tropy i klisze, ale polskie podwórko mogłoby dać sporo własnych smaczków, więc tego nie przekreślam. Dlatego zamiast klasycznej sondy, bo wariantów jest za dużo, chciałbym po prostu zrobić małą burzę mózgów i poznać wasze opinię.

Interesuje mnie przede wszystkim:

• czy w ogóle taka sesja byłaby dla Was pożądana?
• bardziej kręciłby Was klimat lat 80., współczesność, czy może coś dawniejszego?
• wolelibyście Amerykę, Anglię, Polskę, czy jeszcze inne miejsce akcji?
• jaki system Waszym zdaniem najlepiej udźwignąłby taki koncept?
• czy wolicie postacie zwykłych ludzi wrzuconych w sytuację bez wyjścia, czy bohaterów już częściowo przygotowanych na dziwność świata?
• w jakim wieku miały by być wasze postacie? Raczej zakładam dorosłych, ale pomysł grania dzieciakami też ma swoje plusy.

Zazwyczaj nie robię takich sond, bo zwykle uważam, że wystarcza mi siła samego pomysłu i jego rozpisanie, ale tutaj wyjątkowo chciałbym wcześniej zobaczyć, czy są jakieś wyraźne zachcianki, trendy albo pomysły, które warto wziąć pod uwagę.

W każdym razie dajcie znać. Jak będzie zainteresowanie, to zacznę sobie dłubać koncept na przyszłość.

Avruil Myamtharsar

Dom, słowo oznaczające spokój, przynależność, bezpieczeństwo.
Dla Avruil straciło te przywary, lata temu.
I sama była tego winna.
Przemierzała teraz ruiny rezydencji swej rodziny, pożar zabrał wszystko czego nie ukradli łupieżcy. Grobowa cisza tego miejsca była przerywana dźwiękami resztek budowli poddających się zniszczeniu.
Emocje przelatywały przez jej serce. Strach o jej rodziców, ból po stracie miejsca, w którym się wychowała, gniew na siebie, że jej tu nie było.
Odruchowo rzuciła kawałkiem podłogi o jedną z rozsypujących się ścian, mały odłamek rozbił się w pył i drobniejsze kamyki. Pomogło to jej się uziemić.

Łzy cisnęły się na jej oczy, kiedy usłyszała pierwsze zbliżające się kroki. Były lekkie, ale nie próbowano ich ukryć.
Dziewczyna sięgnęła do czarnego ostrza u swego boku. Miecz był dziwnie cichy dzisiaj, może i dobrze, nie miała ochoty się kłócić.
Za jej plecami nagle wybuchła ściana ognia, blokując jedyną drogę ucieczki. Avruil nie mogła się powstrzymać i skoczyła do przodu, podnosząc obronnie miecz. Ten jednak, jej nie usłuchał. Magiczny oręż wyleciał z jej dłoni i pomknął w ciemność ruin, wiedziony bogowie tylko wiedzą czym.
-Złodziej… - Avruil usłyszała w ciemności. Dobrze znała ten głos, wiedziała, że nie powinna już go więcej usłyszeć, a jednak się właśnie zbliżał do niej - Zdrajca… - Halpaeril opuścił cienie, trzymając jej… jego czarny miecz - To wszystko twoja wina… - jego głos był suchy, a oczy niewidzące. Czy to duch? Zombie? Jej poczucie winy w końcu przybrało fizyczną postać?

Momentalnie elf pojawił się przed nią z ostrzem uniesionym do ataku. Dziewczyna mogła jedynie zamknąć oczy oczekując bólu. Ten jednak nie nadszedł, jej uszy natomiast wypełnił nowy głos. Ten również znała i miała głęboką nadzieję, że nigdy go nie usłyszy.

-Avruil, naprawdę powinniśmy przestać się spotykać w sytuacjach dotyczących twojego pradziadka. Źle to wygląda. - Azazel, jeden z Piekielnych Książąt. Stał nad nią, ponad trzy metrowy olbrzym, skóra czarna niczym noc, osądzające żółte oczy wydawały się przenikać jej ciało i duszę. Trzy pary czarnych pierzastych skrzydeł złożyły się, formując coś na wzór płaszcza, delikatny uśmiech zagościł na jego ustach. Ubrany był w szaty przypominającej jej jakiegoś urzędnika. Może sędziego?
-Obawiam się, że twój okres próbny dobiegł końca. - diabeł oddał dziewczynie jej miecz. Pusty gest, zważając, że wkroczył do jej snu - Mam dla ciebie zadanie. Udaj się do Evercrest, jest to miasto w Rzecznych Królestwach, na wschodniej ich stronie. W mieście znajdziesz karczmę "Popielny Dwór". Zgłoś się tam i oczekuj Khala Frey i Baltizara Harpinessa. Kiedy się tam pojawicie wytłumaczę wszystko. - ogień pojawił się u stóp diabła i wydawał się powoli pożerać jego postać - Dałem ci dostatecznie dużo czasu. Tempus reddere tibi debitum.

Dziewczyna obudziła się. Zimny pot spływał jej po… wszystkim. Spojrzała na miecz oparty o mały regalik przy łóżku. Głos ostrza delikatnie zabrzmiał w jej głowie.
Lepiej nie każmy mu czekać…

Khal Frey

Khal przemierzał korytarze Czerwonej Loży, zmierzając do swojego biura. Miał za sobą długi dzień sporów o rozprawę sądową między dwoma szlachcicami Chillax. Na szczęście udało mu się wykręcić z tego politycznego bagna, nie ważne kto wygra, Loża straci na tym jedynie czas.
Dotarł w końcu do drzwi swojego pokoju, zerknął na tabliczkę obok drzwi. "Victor Goodman" widniało bardzo wyraźnie na metalowej płytce. Nie mógł się doczekać, kiedy podobna tabliczka z jego prawdziwym imieniem będzie widniała w holach Piekła.
Otworzył drzwi i spokojnie wszedł do swego pokoju, tylko, że to nie był jego pokój.
Pierwsze co poczuł to okrutne gorąco, które wydawało się zdzierać skórę z jego ciała.
Zapach siarki i żelaza zaatakował jego nos, a drobinki rdzawego pyłu oczy.
Chwilę zajęło zanim był w stanie się pozbierać i otworzył oczy i ujrzał swoją przyszłość.

Sąd Azazela. Olbrzymia budowla w Avernusie będąca domeną Piekielnego Lorda. Tu miliony dusz przejdą ostateczny osąd przed zejściem do niższych poziomów piekła, gdzie zostaną odpowiednio ukształtowane.

Sam pan tej sali sądowej siedział na swoim tronie, czytając jakiś zwój i spoglądając, co chwilę na duszę jakiegoś biedaka.
Eteryczna forma śmiertelnika była otyła, jego twarz pokrywały wspomnienia siniaków i ran, których doświadczył przed śmiercią.
-Malak Eirins. - zabrzmiał w końcu głos diabła - Osąd Pharasmy w oczach tego sądu jest sprawiedliwy. W życiu nie oddawałeś czci żadnemu z bogów, twe życie było spędzone jedynie na poszukiwaniu własnego zadowolenia i przyjemności. O ile takie zachowanie byłoby miłe w oczach Calistrii, wielokrotnie pozwoliłeś, aby ci którzy ci zawinili umknęli sprawiedliwości czy zemsty. Zatem nie widzę przeciwwskazań, aby twoja dusza nie odbyła należytej kary w domenie Beliala. Frui. - diabeł uderzył potężnym młotem w posadzkę pod swoim tronem, pęknięcia zaczęły rozchodzić się od głowni broni, zmierzając do eterycznych stóp Malaka. Kiedy tam dotarły ziemia zapadła się pod duszą, która podążyła w dół krzycząc z przerażenia i rozpaczy. Zaraz potem, pomieszczenie wyglądało ponownie jakby nic się nie stało. Azazel zerknął w bok, po jego lewej siedziała kobieta o nietoperzych skrzydłach, pisząca pieczołowicie na zwoju.
-Robimy chwilę przerwy, Elari. Mam prywatną sprawę do rozwiązania. - kobieta kiwnęła głową i zniknęła w chmurze dymu i ognia.

Azazel wstał rozkładając trzy pary skrzydeł, wykonał krok w stronę Khala, ale tyle wystarczyło, aby pojawił się tuż przed prawnikiem.
-Witaj Khal. Miło cię widzieć. Chodź ze mną. - nie była to prośba, diabeł położył rękę na karku mężczyzny i zaczął go prowadzić - Mam dla ciebie zadanie, Khal. Dokończyłem wszelkie formalności, aby otrzymać zezwolenie na rozpoczęcie własnej religii. Oznacza to, że mogę założyć własny kościółek gdzieś w Golarion i wybrałem idealne miejsce. - diabeł spojrzał na swojego pierwszego kapłana - Evercrest, twój dawny dom. Lokalne władze są równie niekompetentne co skorumpowane. Kościół Asmodeusa nie ma tam pozycji, a ja mam kapłana, który zna to miejsce. - uśmiech pojawił się na ustach diabła i ku dyskomfortu człowieka, również na jego skrzydłach - Udasz się do Evercrest, tam zgłosisz się do karczmy "Popielny dwór" i spotkasz z dwójką innych moich agentów. Jedną już znasz. - dłoń diabła opuściła kark mężczyzny a sam czart stanął przed prawnikiem - Zrób to dla mnie, a wynagrodzę cię, Apollyonie. - to było ostatnie co usłyszał Khal, kiedy mrugnął był z powrotem w swoim pokoju w Czerwonej Loży.

Baltizar Harpiness

Balthazar obudził się z drzemki, która złapała go w drodze do kolejnego miasta. Usłyszał z wiarygodnego źródła, że lokalna biblioteka posiadała tomy i zwoje, opowiadające wczesną historię jego ludu. Szczerze wątpił, ludzie rzadko przykuwali uwagę do czegoś co nie dotyczy ich. Miał dość fałszywych tropów i czytania w kółko tego samego, jak to pojawienie się gnomów w Golarionie zasnute jest tajemnicą i mistycyzmem. Czemu nie mogą być uczciwi i powiedzieć, że nie mają bladego pojęcia czemu metrowe, energiczne ludziki opuściły Pierwszy Świat i osiedliły wśród śmiertelników. Oszczędziłoby to przynajmniej jemu męczenia się.
Westchnął, przynajmniej drzemka oddała mu siły i nie miał żadnych koszmarów.
Narysował pentagram na ziemi i delikatnie się odsunął.
-Jogmeth. - zawołał. Przez chwilę nic się nie działo. W końcu jednak pentagram zabłysnął czerwonym światłem, po czym pękł. Pęknięcie rozszerzyło się i rozwarło tworząc dziurę z której buchnął smród siarki. Na brzegu dziury pojawiła się czarna łapa i kolejna. Po chwili masywny stwór wyciągnął się piekielnych otchłani.

Jogmeth, piekielny ogar, dar od Azazela pieczętujący ich współpracę. Diabeł obiecał mu pomoc w odnalezieniu ratunku dla jego klanu przed klątwą, która pochłonęła w szaleństwie już nie jednego z jego pobratymców.
Piekielny psiak spojrzał leniwie na swego gnomiego właściciela i wypuścił coś z pyska.
Skórzany hełm potoczył się do stóp Baltizara, który szybko go podniósł i zaczął oglądać.
Nigdy nie widział takiego dzieła, stara skóra chociaż teraz sparciała i dziurawa musiała być gruba i mocna kiedy była w szczytowej kondycji. Zakrywała też sporą część przodu twarzy, zostawiając tylko prześwit na oczy. W rantach prześwitu Baltizar mógł zobaczyć drobne kwarcowe kamyki, popękane i ukruszone. Czyżby przesłaniały cały prześwit, niczym szyba w oknie?
Najbardziej jednak przykuł jego uwagę emblemat nad wizjerem. Symbol jego klanu widniał dumnie na czole hełmu. W końcu konkretna poszlaka, Azazel posłał go już kilka razy na bezcelowe poszukiwania, ale teraz dowiódł swej wartości jako sojusznik. Tylko skąd wydobył ten artefakt?

Jogmeth podszedł do gnoma pokazując niewielki zwój przywiązany do obroży ogara.
List z pieczęcią Azazela na szczycie.

Witaj, Baltizarze.
Mam nadzieję, że ta wiadomość spotka cię w dobrym zdrowiu, ponieważ mam dla ciebie nowe zadanie.
Potrzebuję, abyś udał się do Evercrest w Rzecznych Królestwach. W mieście znajdź karczmę "Popielny Dwór" i oczekuj ludzkiej kobiety i mężczyzny. Karczmarz będzie wiedział na kogo będziesz czekał. Tam wytłumaczę na czym polega zadanie.
Hełm, który ci dostarczyłem został zakupiony przez jednego ze sług Mammona w Evercrest od jakiegoś kolekcjonera. Może to być poszlaka w twoich poszukiwaniach. Nie zapomnij jednak, że moja misja ma priorytet.
Benediximus vobis.